O Fundacji i Patronie

Nasza historia

Dziedzictwo, które pracuje dla przyszłości

Fundacja czerpie z doświadczenia opozycji demokratycznej i ruchu „Solidarność”, by wspierać edukację historyczną, kulturę dialogu oraz lokalne inicjatywy.

Chcemy, aby pamięć była źródłem mądrej odpowiedzialności, a nie jedynie zapisem przeszłości.

Nasza misja

Wierzymy, że solidarność zaczyna się od prostego gestu: dostrzeżenia drugiego człowieka, wysłuchania jego historii i gotowości, by działać razem. Dlatego tworzymy Fundację otwartą na ludzi w każdym wieku, w tym świadków przełomowych wydarzeń, rodziny pracownicze, młodzież, społeczników oraz wszystkich, którym zależy na wolnej, odpowiedzialnej i życzliwej wspólnocie.

Chronimy pamięć o odwadze ludzi Solidarności i Bydgoskiego Marca 1981, ponieważ ich doświadczenie wciąż może uczyć nas szacunku, godności i troski o słabszych. Chcemy, aby historia nie pozostawała zamknięta w archiwach. Pragniemy przekazywać ją kolejnym pokoleniom poprzez spotkania, rozmowy, edukację i wspólne inicjatywy, które pomagają lepiej rozumieć zarówno przeszłość, jak i wyzwania współczesności.

Łączymy ludzi, środowiska i pokolenia ponad podziałami. Wspieramy aktywność obywatelską, dialog społeczny, wolność słowa oraz działania poprawiające jakość życia mieszkańców. Naszą ambicją jest silne i solidarne województwo kujawsko-pomorskie. Zależy nam na regionie rozwijającym się odpowiedzialnie, z poszanowaniem środowiska, potrzeb obecnych mieszkańców i dobra przyszłych pokoleń.

Nasze cele

• ochrona i popularyzacja dziedzictwa Solidarności oraz Bydgoskiego Marca 1981,
• rozwijanie edukacji obywatelskiej, historycznej i europejskiej,
• wspieranie wolności słowa i wolnych mediów,
• upowszechnianie dialogu społecznego oraz wspieranie praw pracowniczych,
• wspieranie inicjatyw społecznych służących ochronie praw konsumentów,
• zwiększanie dobrostanu mieszkańców, ze szczególnym uwzględnieniem rodzin pracowniczych,
• wspieranie udziału młodzieży w życiu społecznym i politycznym,
• promowanie postaw prozdrowotnych oraz poprawy dostępu do współczesnej wiedzy medycznej i usług ochrony zdrowia,
• upowszechnianie postaw humanistycznych, prospołecznych, patriotycznych i przedsiębiorczych,
• wspieranie uczestnictwa obywateli w samorządzie terytorialnym i zawodowym,
• podejmowanie interwencji w sprawach ważnych dla mieszkańców oraz pomoc w docieraniu do właściwych instytucji,
• wspieranie miejskich i regionalnych usprawnień podnoszących jakość codziennego życia,
• działanie na rzecz zrównoważonego rozwoju, ochrony środowiska i odpowiedzialnego gospodarowania wspólną przestrzenią,
• integracja mieszkańców Bydgoszczy, Torunia i całego regionu poprzez inicjatywy społeczne, kulturalne i międzypokoleniowe.

Patron Fundacji

Jan Rulewski

Życiorys Jana Rulewskiego łączy odwagę sprzeciwu wobec niesprawiedliwości z konsekwentną pracą dla ludzi. Jego doświadczenie wyznacza Fundacji kierunek: słuchać mieszkańców, bronić godności człowieka i przekładać solidarność na konkretne działanie.

Fundator i Prezes Zarządu Fundacji

Jan Rulewski

Urodził się 18 kwietnia 1944 roku w Bydgoszczy. Jest inżynierem, działaczem opozycji demokratycznej, byłym więźniem politycznym PRL i jednym z najważniejszych liderów bydgoskiej „Solidarności”. Jego sprzeciw wobec niedemokratycznego państwa rozpoczął się w czasie studiów w Wojskowej Akademii Technicznej. Po odmowie udziału w wyborach do rad narodowych i Sejmu PRL był represjonowany, usunięty z uczelni, a w 1966 roku skazany na pięć lat więzienia. Wolność odzyskał w 1969 roku na mocy amnestii.

Od 1970 roku pracował w bydgoskich Zakładach Rowerowych „Romet”, a następnie jako specjalista konstruktor w Ośrodku Badawczo-Rozwojowym Rometu. W latach 1974-1980 przewodniczył Radzie Zakładowej Związku Zawodowego Metalurgów. Latem 1980 roku poparł postulaty strajkujących na Wybrzeżu. We wrześniu stanął na czele Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego NSZZ „Solidarność” w Bydgoszczy i wszedł do władz krajowych związku.

19 marca 1981 roku uczestniczył w sesji Wojewódzkiej Rady Narodowej, podczas której przedstawiciele „Solidarności” i rolników zamierzali mówić o sytuacji wsi oraz prawie rolników indywidualnych do własnej organizacji. Po przerwaniu obrad został pobity wraz z Mariuszem Łabentowiczem i Michałem Bartoszcze. Wydarzenia te zapoczątkowały kryzys bydgoski i doprowadziły do ogólnopolskiego strajku ostrzegawczego.

Po wprowadzeniu stanu wojennego został internowany, a następnie aresztowany. Więzienie opuścił w sierpniu 1984 roku. Mimo dalszych represji kontynuował działalność opozycyjną i uczestniczył w odbudowie regionalnych struktur „Solidarności”. W 1989 roku ponownie został przewodniczącym Zarządu Regionu Bydgoskiego, a w latach 1991-1992 pełnił funkcję wiceprzewodniczącego Komisji Krajowej związku.

W demokratycznej Polsce był posłem na Sejm I, II i III kadencji oraz senatorem VII, VIII i IX kadencji. Zajmował się polityką społeczną, ochroną pracy, sprawami rodziny, prawami człowieka i praworządnością. Został uhonorowany między innymi Krzyżem Wolności i Solidarności oraz Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski. Jako fundator i prezes Zarządu Fundacji łączy pamięć o doświadczeniu „Solidarności” z pomocą w konkretnych sprawach mieszkańców, rozwijaniem dialogu społecznego i wspieraniem aktywności obywatelskiej.

Przeczytaj pełną biografię Jana Rulewskiego →

Obywatelska obrona regionu

Warto było walczyć o województwo kujawsko-pomorskie

W marcu 1998 roku rządowy projekt reformy administracyjnej przewidywał utworzenie 12 dużych województw. Nie było wśród nich samodzielnego regionu kujawsko-pomorskiego: Bydgoszcz i Toruń miały znaleźć się w Pomorzu Nadwiślańskim z Gdańskiem i Słupskiem, a Włocławek w regionie związanym z Łodzią.

Odpowiedzią była szeroka mobilizacja mieszkańców. Odbywały się manifestacje w Bydgoszczy i Warszawie, zbierano podpisy pod petycjami, a symbolem protestów stały się budziki. Według materiałów miasta Bydgoszczy pod postulatem utworzenia województwa zebrano około 400 tysięcy podpisów. Jan Rulewski, wówczas parlamentarzysta związany z Bydgoszczą, był zaangażowany po stronie obrońców regionu i jego administracyjnej stolicy.

Ostatecznie ustawa z 24 lipca 1998 roku ustanowiła 16 województw. Województwo kujawsko-pomorskie rozpoczęło działalność 1 stycznia 1999 roku; Bydgoszcz została siedzibą wojewody, a Toruń siedzibą sejmiku województwa.

„Kujawsko-pomorskie: warto było!”

Jan Rulewski powrócił do tych wydarzeń w książce wydanej w 2024 roku przez Dom Wydawniczy Margrafsen. Publikacja gromadzi dokumenty, fotografie i relacje pokazujące obywatelski charakter walki o region. Dla Fundacji jest to ważna lekcja: wspólne, konsekwentne działanie mieszkańców może realnie zmienić decyzje dotyczące ich przyszłości.

Jan Rulewski, „Kujawsko-pomorskie: warto było!”, Bydgoszcz-Toruń 2024, ISBN 978-83-66844-45-2.

Źródła: Bydgoszcz Informuje: książka Jana Rulewskiego; Bydgoszcz Informuje: 25-lecie walki o województwo; Województwo Kujawsko-Pomorskie: historia samorządu; Biblioteka Narodowa: opis bibliograficzny książki.